“Ik vond het heel moeilijk dat je ziek was, maar ik vind het wel knap van je want je wou naar de hemel toe gaan en dat heb je nu gedaan.”

Op het moment dat ik Esmée vroeg of ze wat wou zeggen op de uitvaart van Opa is ze direct naar haar kamer gegaan met pen en papier. Binnen een paar minuten had ze een verhaal op geschreven. Recht uit haar hart wat ze graag in de kerk voor Opa wou voorlezen.

Opa is op 10 oktober j.l. overleden………..

Sterke Opa

Wij wonen ongeveer anderhalf uur bij Opa en Oma vandaan en krijgen zijn ziekte COPD op een andere manier mee. We kunnen letterlijk uit de negativiteit en pijn stappen. Dit jaar is de ziekte erger geworden en ik merk dat wij als gezin het moeilijk vinden om hiermee om te gaan. Op bezoek gaan is altijd wat beladen. Voor ons het gevoel dat het weleens de laatste keer kan zijn elke keer als we daar zijn. Op het moment dat Opa een longaanval heeft moet hij naar het ziekenhuis. Het is eerlijk gezegd niet het beeld wat ik mijn kinderen van Opa wil meegeven. Wat ze zich zullen herinneren.

Op het moment dat ik het gevoel heb dat het weer eens tijd is om naar Opa en Oma te gaan, kondig ik dit gemiddeld een week van tevoren aan. De standaard reactie die ik van Robert-Jan krijg is “nee”.
Ik kondig het bewust een week van tevoren aan. Op deze manier gaat het doorwerken in zijn systeem en geeft hij eind van de week aan wel te willen gaan. Een dag voor vertrek wordt het stiller in huis en is de spanning om te snijden. Het is moeilijk om zijn sterke vader op deze manier te zien. Ook de kinderen vinden het moeilijk, maar ook fijn om bij Opa en Oma te zijn. Toch merk ik dat ze zich daar graag willen terugtrekken achter de IPad om zich af te sluiten wat er gebeurd.
Op het moment dat we weer vertrekken valt de spanning weg. We kunnen daar laten wat daar is en weer “normaal” doen.

Is Opa nog niet dood?

Tijdens de vakantie neemt de emotionele spanning toe. Op het moment dat wij in Italië zitten gaat het slechter met Opa. Wat gaan we doen? Gaan we naar huis of blijven we daar? We besluiten te blijven. Het heeft invloed op de vakantie. Beiden hebben we korte lontjes en reageren kortaf op elkaar. We besluiten de kinderen te vertellen dat het slecht gaat met Opa en dat we niet weten hoe lang hij nog leeft.
Dan komt het moment dat we met Opa gaan beeldbellen. Seppe is erg verrast als hij Opa ziet en vraagt aan hem of hij nog niet dood is.

Afscheid nemen

De COPD zorgt ervoor dat het in vlagen beter en slechter gaat. Dit maakt dat we na de vakantie afscheid gaan nemen van Opa. Toch gaat het daarna weer wat beter. Elke keer als we er naartoe gaan nemen we afscheid. Geen idee hoe lang het nog gaat duren. Ik besluit er nogmaals met de kinderen naartoe te gaan. Merkbaar dat het nu echt verandert, maar ja hij wil de kerstboom zien en komt zijn bed nog uit.
Dan toch op zondagochtend een telefoontje. We besluiten om er met z’n tweeën naartoe te gaan.
Opa kan niet meer, het lichaam is op. Er wordt nog die week gestart met verhoogde pijnbestrijding. We besluiten om de kinderen nog een keer mee te nemen. Is dit verstandig? Ik weet het niet……… het voelt wel goed.

Bam en dan ineens is het voorbij…….

Overlevingsstrategie

Onrealistisch dat het nu al zover is. Ik schiet direct in de ratio. We moeten er naartoe. Ik moet oppas voor de kinderen regelen, tas pakken, eten koken. Met lood in mijn schoenen vertel ik dat Opa is overleden. De kinderen reageren dat ze het fijn vinden voor Opa dat hij nu in de hemel is en gaan rustig verder spelen. Oké deze reactie had ik niet verwacht, maar ben er wel blij mee.

Dan komt er een week die nog steeds aanvoelt als een warme deken. Er is al zoveel geregeld en besproken. De onderlinge familieband is sterk en voelt heel fijn aan. Dan weer de vraag wat doen we met de kinderen? Opa ligt thuis opgebaard en de kinderen mogen hem zien en aanraken. Seppe zegt het is echt Opa weer in vergelijking met de voorgaande weken. Ze gaan mee naar het condoleren en we betrekken ze bij de dienst. Ook verdriet is een emotie die er mag zijn. Ze brengen wat lucht tijdens deze zware periode. Het is fijn om ze om ons heen te hebben.

Ja en nu verder….

De kinderen vragen zich af waar Opa nu is. Wat voor weer het daar is? Of daar ook andere mensen zijn? Ik heb geen idee wat daar is. Het is wel fijn om er met ze over te praten. Om het bespreekbaar te maken. Om te horen dat ze hem missen, want dat doe ik ook. Ik kon hem af en toe wel wat, maar mis nu die domme app berichten die me soms wel dagen in de ban hielden.
En nu is het rouwproces in gang. Ik heb echt geen idee hoe zo’n rouwproces werkt. Wat ik wel weet is dat ik de afgelopen weken/maanden veel van mijn energie heb gegeven en nu heel erg moe ben. Ik wil rust en voor me uit staren. Robert-Jan is continu bezig, zoekt afleiding. De kinderen gaan gewoon door, of niet? Elk ons eigen proces. Gelukkig laten we elkaar in de waarde en mag het er zijn. En hoe lang dit duurt? Ik heb geen idee en ook dat is prima.